Sinh ra và lớn lên ở xã Nghĩa Ninh, năm 1975 khi vừa tròn 18 tuổi, chàng thanh niên Đào Viết Dừng đã hăng hái tình nguyện lên đường nhập ngũ để bảo vệ Tổ quốc và trực tiếp tham gia chiến đấu tại các chiến trường A - B. Sau ngày đất nước hoàn toàn giải phóng, giữa năm 1990 ông hoàn thành nhiệm vụ quân đội giao, trở về địa phương xây dựng gia đình riêng. Những năm đầu, với cuộc sống tự lập nên gia đình ông gặp rất nhiều khó khăn, từ miếng cơm, manh áo cho đến chuyện học hành của con cái luôn khiến vợ chồng ông phải trằn trọc suy nghĩ hằng đêm. Để cải thiện đời sống cho gia đình bước đầu ông quyết định đầu tư vào chăn nuôi bò sinh sản. Tuy nhiên, cuộc sống không chiều theo lòng người, qua một vài năm ông thấy việc chăn nuôi bò gặp nhiều khó khăn, do đồng cỏ ngày càng thu hẹp, vùng đất gò đồi của địa phương đã ưu tiên để trồng các loại cây công nghiệp dài ngày nên việc chăn thả gặp nhiều khó khăn. Nuôi bò chủ yếu bằng phương pháp thả rong nên thường hay gặp rủi ro về mất trộm, mặt khác dịch bệnh thường xuyên xảy ra nên đàn bò cứ thế mất dần. Vì vậy, dù lao động vất vả nhưng cuộc sống gia đình ông vẫn không khá giả lên được.

Không nản chí, lùi bước trước những khó khăn, với lợi thế diện tích đất vườn rộng, hai vợ chồng bàn nhau chuyển hướng sang phát triển chăn nuôi và trồng trọt, ông ở nhà chăn nuôi lợn, gia cầm và trồng các loại cây ăn quả, cây rau màu ngắn ngày trong vườn, bà lo buôn bán chạy chợ, việc đồng áng vợ chồng cùng nhau làm. Rồi trời cũng không phụ lòng người, thành quả sau nhiều năm lao động miệt mài kinh tế gia đình ông cũng đã được cải thiện. Có được ít vốn liếng, ông đầu tư mở rộng diện tích đất trồng trọt, chuồng trại chăn nuôi để ổn định cuộc sống lâu dài. Năm 2008, khi thấy một số hộ gia đình trong thôn nuôi hươu lấy nhung, qua tìm hiểu thấy việc nuôi hươu mang lại hiệu quả kinh tế cao, chi phí đầu tư không nhiều, có thể tận dụng được nguồn thức ăn sẵn có của địa phương và gia đình. Mặt khác, hươu không tốn công chăn giữ hàng ngày, lại dễ chăm sóc, ít dịch bệnh so với các loại vật nuôi khác, nhung hươu hiện đang bán rất chạy trên thị trường nên ông đã bàn bạc với vợ rồi quyết định đầu tư vốn để xây dựng chuồng trại và mua 01 cặp hươu về nuôi thử.

Bước vào chăn nuôi hươu, ông kiên trì học hỏi các gia đình đã nuôi thành công, tìm hiểu phương pháp nuôi hươu qua sách báo, qua mạng Internet để áp dụng vào mô hình của mình. Sau nhiều năm tìm tòi, học hỏi đến nay ông đã tự trang bị cho mình đủ vốn kiến thức về cách chăm sóc, nuôi dưỡng, phòng và chữa bệnh cho hươu.

Để hươu sinh trưởng và phát triển tốt, công tác chăm sóc nuôi dưỡng hươu luôn được ông chú trọng. Chuồng trại nuôi hươu được ông xây dựng chắc chắn để phù hợp với các đặc tính sinh lý của hươu. Hươu chịu được nóng không chịu được lạnh, do đó về mùa đông ông che chắn chuồng trại kỹ lưỡng và bỏ thêm rơm rạ vào chuồng để giữ ấm cho hươu, về mùa hè chuồng trại được ông quét dọn sạch sẽ, thoáng mát. Về thức ăn cho hươu, ông sưu tầm nhiều loại cây cỏ hươu có thể ăn được về trồng trong vườn. Ông cho biết: "nguồn thức ăn cho hươu khá phong phú và đa dạng, bao gồm nhiều loại lá, cỏ, củ, quả các loại. Có thể cho chúng ăn các loại lá cây như: lá ổi, lá mít, lá sắn, lá khoai lang… Để làm tăng khẩu vị, giúp hươu ăn ngon miệng, béo khỏe, cho những cặp nhung to, tôi thường xuyên phơi khô các loại cây cỏ dự trữ để làm thức ăn cho chúng. Mỗi lần hươu ăn rất ít nên tôi cho hươu ăn nhiều lần trong ngày, đây là việc làm giúp hươu ăn ngon miệng, ăn no, vừa sử dụng thức ăn được hợp lý, tránh lãng phí ".

Mặt khác, để nhung hươu đạt trọng lượng, chất lượng cao thì trước 01 - 02 tháng khi hươu bắt đầu nhú lộc nhung, ông bồi dưỡng cho hươu đực ăn các loại thức ăn bổ dưỡng như: chuối, bột bắp, cà rốt và cho ăn thêm các loại lá cây. Từ khi hươu mọc nhung đến khi cắt khoảng 45 ngày ông bắt đầu cắt nhung, mỗi năm 01 con cho nhung khoảng 02 - 03 lần. Những năm đầu tiên hươu cho nhung ít, từ năm thứ 6 trở đi thì cho khoảng 7 - 8 lạng. Giá mỗi kilôgam nhung hươu hiện nay có giá trên thị trường 20 - 25 triệu đồng/kg. Với đàn hươu của mình, gia đình ông Dừng mỗi năm cho xuất bán khoảng 5kg lộc nhung hươu, trừ chi phí ông thu lãi về hơn 100 triệu đồng. Ngoài ra, hươu cái sau 02 năm bắt đầu sinh sản, mỗi năm đẻ 01 lứa, mỗi lứa 01 con, nếu đẻ được hươu đực thì sau 01 năm bán được với giá khoảng 25 - 30 triệu đồng/con.

Trong quá trình nuôi, nhờ áp dụng tốt các biện pháp kỹ thuật về chăm sóc và phòng bệnh nên đàn hươu của gia đình ông Dừng ngày càng sinh sôi và phát triển. Từ cặp hươu ban đầu vợ chồng ông đầu tư năm 2009, đến nay gia đình ông đã có đàn hươu tổng cộng 12 con vừa đực, vừa cái, trong đó đã có 05 con cho lộc nhung, 04 con đang chuẩn bị sinh sản và 03 con còn nhỏ. Sản phẩm nhung hươu của gia đình ông hiện được nhiều khách hàng trong và ngoài địa phương tìm đến mua. Nhiều năm nay, giá nhung hươu luôn ổn định trên thị trường nên việc chăn nuôi hươu đã mang lại hiệu quả kinh tế cao cho cho gia đình ông. Song song với việc nuôi hươu lấy nhung, ông còn đầu tư nuôi thêm lợn rừng, do được chăn thả và thức ăn chủ yếu từ tự nhiên nên chất lượng thịt thơm ngon, bán được giá từ 200 - 250 nghìn đồng/1kg. Hiện tại, trong chuồng có 04 con lợn nái, có 07 con lợn thịt đang chuẩn bị xuất bán. Ông còn nuôi thêm hơn 200 con gà, vịt đẻ trứng và lấy thịt, mỗi năm cho thu nhập thêm từ 120 - 150 triệu đồng.

Cũng nhờ biết chuyển hướng làm kinh tế nên gia đình ông đã nhanh chóng thoát nghèo, có của ăn của để. Ngôi nhà cấp bốn của gia đình ông ngày nào giờ đã được thay thế bằng một ngôi nhà mới 2 tầng khang trang, với đầy đủ tiện nghi. Có tiền, ông có điều kiện để đầu tư cho con học nghề, mở xưởng hàn nhôm kính, buôn bán vật liệu xây dựng, các con của ông hiện nay đều là chủ các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh có uy tín ở địa phương. Gia đình ông hiện là một trong những hộ gia đình khá giả ở trong thôn.

Song song với việc phát triển kinh tế, xây dựng gia đình ấm no, hạnh phúc, ông còn tích tham gia các công việc xã hội ở địa phương. Với chức vụ là Chi hội trưởng Hội Cựu chiến binh, sau gần 10 năm đảm đương, gánh vác công việc của Hội, ông luôn phát huy tốt truyền thống "Bộ đội Cụ Hồ", miệng nói, tay làm, luôn tận tâm, tận tụy hết lòng vì việc Hội. Ông luôn sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm trong làm kinh tế, giúp đỡ bà con, hội viên có hoàn cảnh khó khăn vươn lên trong cuộc sống. Tích cực vận động cán bộ hội viên trong Chi hội gương mẫu, phát huy tốt truyền thống cách mạng, đoàn kết, thống nhất, xây dựng hội CCB ngày càng trong sạch, vững mạnh để xứng đáng là lực lượng nòng cốt, đáng tin cậy của Đảng, chính quyền và nhân dân. Là hội viên Hội Người cao tuổi, ông luôn gương mẫu, chấp hành tốt phong trào "Tuổi cao - gương sáng" của hội. Sống mẫu mực, đoàn kết, phát huy tốt vai trò, trách nhiệm của NCT trong gia đình và ngoài xã hội.

Với ông Dừng: "ngày nào còn sức khỏe, ngày đó ông còn cống hiến". Ghi nhận những thành tích của ông, nhiều năm liền chính quyền địa phương và Hội Cựu chiến binh, Hội Người cao tuổi các cấp đã biểu dương, khen thưởng ông nhiều tấm bằng khen và giấy khen cao quý ./.

Hoàng Mai