Sau khi Bộ Tư pháp ban hành Quyết định số 210/1999/QĐ – BTP ngày 09/7/1999 về việc ban hành Quy chế báo cáo viên pháp luật. Đội ngũ báo cáo viên pháp luật cấp huyện được hình thành và đi vào hoạt động. Từ khi có Chỉ thị số 32/ CT – TW ngày 09/12/2003 của Ban Bí thư TW Đảng về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác PBGDPL và chương trình phổ biến giáo dục pháp luật của Chính phủ ra đời và các văn bản chỉ đạo sát sao của  Tỉnh uỷ, UBND tỉnh Quảng Bình thì công tác PBGDPL bắt đầu khởi sắc và bước đầu đã có chiều sâu. Đặc biệt từ khi có Chỉ thị 17-CT/TW ngày 15/10/2007 của Ban Bí thư về  “Tiếp tục đổi mới và nâng cao chất lượng hiệu quả công tác tuyên truyền miệng trong tình hình mới” thì  cấp ủy, chính quyền các cấp đã quan tâm kiện toàn đội ngũ báo cáo viên, số lượng báo cáo viên đã tăng cả về số lượng, trình độ chuyên môn, kiến thức pháp luật để đảm bảo thực hiện nhiệm vụ tuyên truyền miệng trong.đời sống xã hội. Điều này thể hiện cụ thể qua việc đội ngũ Báo cáo viên thành phố Đồng Hới không ngừng được kiện toàn và nâng cao chất lượng hoạt động. Sau 3 lần kiện toàn hiện nay thành phố Đồng Hới có 24 BCV, 100% có trình độ Đại học.

Đội ngũ báo cáo viên  pháp luật của thành phố Đồng Hới đã tích cực nỗ lực hoạt động và đạt được một số kết đáng ghi nhận. Điểm nổi bật của việc thực hiện  công tác PBGDPL được triển khai trên diện rộng và có chiều sâu, có sự quan tâm chỉ đạo của Ban điều hành thực hiện chương trình 212 của tỉnh Quảng Bình, các cấp ủy Đảng, chính quyền các cấp và phối hợp chặt chẽ của các ban, ngành. Công tác tuyên truyền PBGDPL trên địa bàn thành phố Đồng Hới chuyển biến tích cực, đáp ứng được một phần yêu cầu của việc tăng cường quản lý nhà nước, quản lý xã hội bằng pháp luật. Có nhiều hình thức PBGDPL nhưng với những đặc thù của mình, tuyên truyền miệng có ưu thế hơn cả; không hạn chế nội dung, có sức lan toả nhanh, phù hợp với từng nhóm đối tượng và có thể nhận biết ngay hiệu quả, tác động của thông tin đến đối tượng tuyên truyền. Chính vì thế hoạt động tuyên truyền miệng do các BCV thực hiện là bộ phận không thể thiếu trong tổng thể các hình thức tuyên truyền pháp luật. Góp phần nâng cao nhận thức và ý thức chấp hành pháp luật của nhân dân. ngăn ngừa các hành vi vi phạm pháp luật, giữ gìn an ninh trật tự, ổn định chính trị xã hội.

Hoạt động của các BCVPL được thực hiện bằng nhiều hình thức: phổ biến tại hội nghị, nói chuyện chuyên đề. thông qua Câu lạc bộ. Cùng với sự phát triển của xã hội, trình độ dân trí ngày càng cao, đòi hỏi công tác tuyên truyền phải có bước đổi mới cả về hình thức lẫn nội dung.  Các Báo cáo viên đã chú trọng nâng cao chất lượng nội dung tuyên truyền, cập nhật các văn bản pháp luật mới, tham khảo các tài liệu, sách báo để tuyên truyền cho cán bộ và nhân dân trên địa bàn.        

Từ năm 1999 đến năm 2012 thực hiện được : 18.356 buổi.  Báo cáo viên thành phố đã tổ chức được  500 buổi  với khoảng 62 nghìn lượt người tham gia. Các tuyên truyền viên xã, phường tuyên truyền được 10.856  buổi với 1.620.400 lượt người tham dự. Báo cáo viên đã cố gắng, nỗ lực chuyển tải kịp thời các quy định của nhà nước đến với người dân, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của các tầng lớp nhân dân về  hiểu biết pháp luật, góp phần tích cực vào việc thực hiện thắng lợi các mục tiêu nhiệm vụ kinh tế - xã hội.

Tuy nhiên, kết quả đạt được chưa thực sự như mong muốn, có lúc, có nơi công tác PBGDPL còn mờ nhạt, vẫn còn tình trạng Báo cáo viên chưa thật sự quan tâm đến PBGDPL. Bởi lẽ Báo cáo viên hoạt động kiêm nhiệm ; tuy có trình độ, kiến thức pháp luật nhưng kỹ năng phổ biến, tuyên truyền pháp luật còn hạn chế dẫn đến việc né tránh, từ chối tham gia phổ biến pháp luật khi các cơ quan, đơn vị có nhu cầu; tài liệu sách, báo pháp luật phục vụ cho việc tuyên truyền, phổ biến chưa được đầu tư, bổ sung; kinh phí để tổ chức phổ biến giáo dục pháp luật còn hạn chế do những nguyên nhân khách quan và chủ quan như: Đội ngũ thực hiện nhiệm vụ  phổ biến pháp luật thiếu cả về số lượng và chất lượng; Đội ngũ cán bộ tuyên truyền viên pháp luật cơ sở còn hạn chế về trình độ chuyên môn, kỹ năng truyền đạt. Một số cấp ủy, chính quyền chưa làm hết trách nhiệm trong chỉ đạo, lãnh đạo, điều hành thực hiện các chế độ chính sách của Đảng, Nhà nước đối với công tác PBGDPL. Trong quá trình triển khai thực hiện còn thiếu kiểm tra, đôn đốc. Việc tuyên truyền các văn bản pháp luật còn dàn trải, mang tính hình thức, mới chủ yếu là văn bản luật; văn bản dưới luật chưa được quan tâm phổ biến nên chưa đi sâu vào các nội dung cụ thể. Việc thực hiện các chế độ đối với báo cáo viên pháp luật có lúc, có nơi còn chưa đảm bảo. Trình độ học vấn của người dân không đồng đều, có sự khác nhau về truyền thống, phong tục... điều này cũng gây ra những khó khăn nhất định cho việc tuyên truyền cũng như tiếp nhận các quy định của pháp luật. Việc bồi dưỡng, đào tạo bổ sung kiến thức để nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ chưa tổ chức thường xuyên. Ý thức tự tìm hiểu pháp luật trong một số cán bộ, nhân dân còn hạn chế.

Vấn đề đặt ra là phải xây dựng được đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên pháp luật ở các ngành, đoàn thể cấp tỉnh, huyện có đủ trình độ am hiểu pháp luật, có tâm huyết với công tác tuyên truyền. "Công tác tuyên truyền miệng đòi hỏi tính nghệ thuật cao, người làm công tác tuyên truyền miệng phải có đầy đủ trình độ, am hiểu pháp luật, kỹ năng : “viết hay, nói giỏi”, yêu cầu hoạt động phổ biến pháp luật của Báo cáo viên pháp luật phải tuân thủ pháp luật; nội dung phổ biến pháp luật phải chính xác; dễ hiểu và có sức thuyết phục". Để  nâng cao công tác tuyên truyền PBGDPL đáp ứng yêu cầu của đất nước trong giai đoạn mới cần thực hiện tốt các giải pháp sau:

- Có biện pháp đào tạo nâng cao năng lực cho đội ngũ này cả về kiến thức pháp luật và kỹ năng tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật.  Rà soát, kiện toàn, xây dựng và đào tạo đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật, hòa giải viên cơ sở, Hướng tới chuyên nghiệp hoá đội ngũ báo cáo viên.

- Tăng cường sự phối hợp giữa các cấp, các ngành trong hoạt động tuyên truyền. Sự phối hợp này phải được thực hiện một cách thông suốt từ trung ương đến địa phương nhằm tránh chồng chéo để nâng cao hiệu quả của công tác tuyên truyền. Kiểm tra, giám sát hoạt động tuyên truyền nói chung và hoạt động cụ thể của từng BCV. Thực hiện tốt công tác thi đua khen thưởng.

- Triển khai thực hiện các chính sách của Đảng, Nhà nước đối với báo cáo viên. Kịp thời tháo gỡ những khó khăn,  vướng mắc, tạo thuận lợi cho cơ sở tổ chức triển khai thực hiện các chế độ đối với BCV để Báo cáo viên pháp luật được hưởng phụ cấp như Báo cáo viên của Đảng.  Đề cao vai trò của cấp ủy và chính quyền địa phương, coi đây là một trong những nhiệm vụ chính trị trọng tâm của địa phương.

- Linh hoạt và đa dạng hình thức, biện pháp tuyên truyền phù hợp với từng đối tượng và phong tục tập quán của từng địa phương. Các hình thức cụ thể: tuyên truyền miệng, xây dựng và phân phát các loại tài liệu tuyên truyền như sách hỏi đáp, tờ gấp,... Lồng ghép tuyên truyền thông qua các hoạt động văn hóa, văn nghệ, lễ hội cộng đồng lành mạnh tại địa phương. Nâng cao chất lượng, hiệu quả tuyên truyền của mạng lưới thông tin đại chúng, tổ chức thi tìm hiểu pháp luật dưới các hình thức như viết, sân khấu hóa.

- Đầu tư về cơ sở vật chất, kinh phí, trang thiết bị kỹ thuật phục vụ cho công tác phổ biến, giáo dục pháp luật.

 Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật. Xây dựng cơ sở dữ liệu  phục vụ cho công tác tuyên truyền thống nhất và thông suốt từ trung ương đến cơ sở.

Việc thực hiện đồng bộ các giải pháp sẽ là cơ sở giúp cho hoạt động báo cáo viên và công tác tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp luật lên tầm cao mới.

                                                                                                                Hoàng Hồng