Được Hội Nông dân thành phố Đồng Hới giới thiệu, tôi đến thăm và tìm hiểu mô hình làm kinh tế của ông Đặng Văn Cường - ở thôn Đức Môn - xã Đức Ninh - thành phố Đồng Hới, một nông dân chịu khó, dám nghĩ, dám làm, vươn lên phát triển kinh tế gia đình và là gương điển hình trong phong trào "Nông dân thi đua sản xuất kinh doanh giỏi".

 Trò chuyện với chúng tôi ông Cường cho biết: tôi vốn xuất thân trong một gia đình nông dân nghèo, lúc mới lập gia đình ra ở riêng, cha mẹ hai bên nội ngoại đều nghèo khó nên vợ chồng tôi phải tự lập hoàn toàn. Vợ chồng tôi đến với nhau sinh được 5 người con, 3 trai, 2 gái, thời điểm đó con cái đang trong tuổi ăn, tuổi học nhưng thu nhập của gia đình chỉ phụ thuộc vào đồng lương làm bưu chính hàng tháng ít ỏi của tôi, vợ tôi lại không có việc làm ổn định, vì thế để có tiền trang trải cuộc sống, ngày lại ngày ngoài giờ làm việc ở Trung tâm Bưu điện xã, tôi phải cùng vợ làm 2 sào ruộng lúa, chăn nuôi lợn, gà và làm thêm nhiều nghề phụ khác. Thế nhưng, kinh tế gia đình vẫn luôn trong hoàn cảnh thiếu thốn, chật vật, ăn bữa sáng, lo bữa tối, không khá giả lên được. Không chịu khuất phục trước khó khăn, để cải thiện kinh tế cho gia đình tôi đã bàn với vợ chuyển đổi cách thức sản xuất sang hướng phát triển kinh tế mô hình. Miệng nói tay làm, giữa năm 2003, sau khi về nghỉ hưu thấy đồng ruộng ở địa phương mỗi năm chỉ làm được 2 vụ lúa, trồng lúa độc canh lại cho thu nhập nhấp, vì vậy khi có chủ trương dồn điền đổi thửa của địa phương, tôi đã đấu thầu 3.500m2 đất ruộng của Hợp tác xã để đầu tư phát triển kinh tế theo hướng mô hình lúa - cá.

Bắt tay vào thực hiện mô hình, với số vốn ít ỏi giành dụm được tôi đã vay mượn thêm của anh chị em 50 triệu đồng để đầu tư xây dựng mô hình. Những năm đầu, do còn thiếu kiến thức và kinh nghiệm trong nuôi trồng nên nhiều vụ lúa - cá bị mất mùa, gây thiệt hại lớn về kinh tế, thế nhưng tôi vẫn không nãn chí dừng lại mà xem sau những lần thất bại đó lại là bài học quý giá để tôi đúc rút kinh nghiệm về sau. Tôi vừa làm vừa học hỏi thêm quy trình, kỷ thuật về mô hình sản xuất lúa - cá qua sách báo, qua mạng Internet và qua các lớp tập huấn về kỷ thuật nuôi trồng do Hội Nông xã, thành phố tổ chức, đồng thời quyết tâm duy trì cho được mô hình. Nhờ tích cực học hỏi nên đến nay tôi đã tích lũy được nhiều kinh nghiệm cũng như kiến thức để áp dụng vào thực hiện mô hình nên ít khi gặp rủi ro, ông Cường chia sẽ.

Theo ông Cường, mô hình sản xuất lúa - cá mang lại hiệu quả cao là do cá và lúa có quan hệ hỗ trợ nhau cùng phát triển. Các loại sâu bọ, côn trùng và cỏ dại trong ruộng lúa đều trở thành thức ăn chính của cá, vì thế sẽ hạn chế tối đa các loại bệnh gây hại cho cây lúa, từ đó giúp lúa sinh trưởng, phát triển tốt và cho năng suất cao. Ngược lại, cá nhờ ăn các loại thức ăn có sẵn trong ruộng lúa nên sẽ tiết kiệm được chi phí mua thức ăn cho cá. Ngoài ra, chất thải của cá sẽ cung cấp một lượng phân phân bón dồi dào và làm tăng độ mùn cho ruộng lúa, từ đó sẽ hạn chế được việc sử dụng phân bón hóa học, thuốc trừ sâu  độc hại gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến sức khỏe con người. Các loại cá ông thả nuôi trong ruộng lúa thời gian qua chủ yếu là cá rô phi đơn tính và cá diếc. Nhờ biết lựa chọn, sử dụng giống lúa - cá chất lượng cao và áp dụng đúng quy trình sản xuất hữu cơ trong nuôi trồng nên sản phẩm lúa - cá của gia đình ông làm ra đều đạt năng suất và chất lượng cao. Mỗi năm, mô hình này ngoài cung cấp lương thực, thực phẩm và bổ sung nguồn thức ăn cho gia súc, gia cầm trong gia đình, ông còn bán ra thị trường và thu lãi về gần 50 triệu đồng.

Ngoài kết hợp mô hình trồng lúa và nuôi cá, ông còn tận dụng 300m2 đất để đào ao nuôi cá trắm cỏ, cá mè và cá rô phi đơn tính, tận dụng diện tích vườn nhà để đầu tư kinh phí xây dựng chuồng trại kiên cố chăn nuôi bò sinh sản, nuôi thêm lợn, gà, vịt các loại. Hiện tại, gia đình ông nuôi 6 con bò sinh sản, 20 con lợn thịt, 5 con lợn nái và hơn 200 con gia cầm. Với phương châm "lấy ngắn nuôi dài", vừa sản xuất vừa đầu tư, đến nay gia đình ông đã có một mô hình kinh tế hợp lý và quy củ. Mỗi năm, trừ chi phí sản xuất, các sản phẩm làm ra được xuất bán ra thị trường và thu lãi về cho gia đình ông từ 100 triệu đến 150 triệu đồng. Nhờ biết vượt khó vươn lên làm kinh tế nên chất lượng cuộc sống của gia đình ông ngày càng được cải thiện, vợ chồng ông có điều kiện để xây dựng lại nhà cửa khang trang, con cái có cái ăn, cái mặc và được học hành đến nơi đến chốn. Cả 5 người con của ông bà đều đã theo học đại học và cao đẳng, hiện tại đều có công ăn việc làm ổn định.

Để có thành quả như ngày hôm nay, gia đình ông đã trải qua nhiều khó khăn, thậm chí là cả thất bại, nhưng với ý chí không ngại vượt khó, cần cù, siêng năng, ông đã tự mình tìm tòi phương thức sản xuất thích hợp, biết cách chọn giống cây trồng, vật nuôi đúng hướng để từng bước đẩy mạnh phát triển kinh tế gia đình theo hướng nông nghiệp sạch, chất lượng cao. Ông tâm sự: "Có được kết quả như hôm nay ngoài sự phấn đấu không ngừng của hai vợ chồng, còn có sự quan tâm, tạo điều kiện của cấp ủy Đảng, chính quyền, Hội nông dân xã Đức Ninh giúp tôi có cơ hội được tham gia các lớp tập huấn về kỷ thuật nuôi trồng, từ đó áp dụng có hiệu quả vào mô hình của mình".

Không chỉ chăm lo phát triển kinh tế gia đình, được địa phương tín nhiệm, ông còn tích cực tham gia giữ nhiều chức vụ như: làm Trưởng thôn, Phó Bí thư Chi bộ thôn Đức Môn, Chủ nhiệm Hợp tác xã nông nghiệp nhiều năm liền. Ở cương vị nào, ông cũng đều gương mẫu đi đầu và luôn thực hiện tốt công việc được giao. Ngoài ra, ông luôn tích cực tham gia các phong trào của các tổ chức đoàn thể, tích cực đóng góp, ủng hộ kinh phí giúp địa phương xây dựng các công trình phúc lợi, đồng thời luôn sẳn sàng giúp đỡ, chia sẽ những kinh nghiệm trong nuôi trồng cho nhiều gia đình, hội viên nông dân có hoàn cảnh khó khăn để họ có điều kiện vươn lên phát triển kinh tế, cải thiện cuộc sống.

Hiện tại, mô hình tổng hợp của gia đình ông Cường là hướng đi đúng đắn, mang lại hiệu quả để cho nhiều gia đình, hội viên nông dân khác trong và ngoài xã học tập và làm theo. Ghi nhận những nỗ lực vượt khó vươn lên trong lao động sản xuất của ông, những năm qua chính quyền, Hội Nông dân các cấp đã trao tặng ông nhiều giấy khen vì đã có thành tích trong phong trào "Nông dân thi đua sản xuất kinh doanh giỏi.

                                                                                                    Hoàng Mai